Η εξερεύνηση του γνώριμου

Το σχέδιο είναι της Έλενας Γαζή (ακολουθήστε την στο instagram : fluarv_ )

Η Εξερεύνηση σαν δράση προκύπτει ως αποτέλεσμα μιας επιθυμίας. Εξερευνώ χωρίς να ξέρω Τι και αν θα βρω Κάτι, αλλά το πράττω για κάποιο σκοπό. Ο σκοπός αυτός είναι η απόκτηση Γνώσης, με την ευρύτερη έννοια.

Παράδειγμα: Η εξερεύνηση του διαστήματος. Πόσα νέα πειράματα, πόσα διαστημικά σκάφη να φτάνουν σε μακρινούς πλανήτες. Νέες θεωρίες δημιουργούνται και ανατρέπουν τις παλιές, νέες ανακαλύψεις, καινούρια δεδομένα. Όλα οδηγούν σε περαιτέρω γνώση, περισσότερα άρθρα, ακόμα πιο πολλά βιβλία, καταιγισμός λέξεων σε μια αυστηρή σειρά που έχει μέθοδο. Πόσο άγνωστο μοιάζει το Σύμπαν. Πόσα μυστικά θα κρύβει και περιμένει εμάς να τα ανακαλύψουμε. Έτσι δεν λένε οι ρομαντικοί και οι επιστήμονες;

Μετά από κάθε αναρώτηση, νιώθουμε τόσο μικροί μπροστά στο αχανές μυστήριο της ύπαρξης και του αιώνιου σχεδίου. Μήπως έτσι καταφέρουμε να απαντήσουμε στα θεμελιώδη ερωτήματα που βασανίζουν την ανθρωπότητα από την ώρα που άρχισε να μιλά; Γιατί βρισκόμαστε εδώ; Υπάρχει αυτή η μυστήρια ύπαρξη που ονομάζουμε θεό; Πώς γεννήθηκε το Σύμπαν; Και πόσες άλλες ερωτήσεις έχει αυτή η λίστα..
Οι ερωτήσεις αυτές μοιάζουν να υπάρχουν από πάντα, κι όμως όταν είμαστε παιδιά ρωτάμε με τον ίδιο τρόπο. Οι ψυχαναλυτές έχουν δείξει ότι τα παιδιά ρωτάνε πράγματα τους γονείς τους όχι επειδή θέλουν άμεσες απαντήσεις στα ερωτήματά τους, αλλά γιατί έμμεσα θέλουν να απαντηθούν τρία καίρια ερωτήματά τους: «γιατί ήρθα στον κόσμο, με θέλατε και ήρθα, πώς ακριβώς έγινε αυτό;». Όλη η επιθυμία για γνώση ξεκινά από την παιδική ηλικία, και δεν πρέπει να το ξεχνάμε.

Το κυριότερο πρόβλημα της επιστήμης είναι ότι «αφανίζει» το υποκείμενο. Ακούγεται περίεργο σαν έννοια αλλά σκεφτείτε: δεν μοιάζει σαν οι εξισώσεις να λειτουργούν μόνες τους; Δεν χρειάζεται κάποιο ανθρώπινο χέρι να τις γράψει, απλά πρέπει κάποιος κάποια στιγμή να τις σκεφτεί, αλλά μετά απο εκείνη την στιγμή απλά υπάρχουν αυτούσιες και αυθύπαρκτες. Έτσι η γνώση συνεχίζεται μόνη της ακέφαλη, και ο Άνθρωπος άφαντος.. Το ζητούμενο έγκειται στη δομή του επιστημονικού Λόγου, και είναι ωφέλιμο να το αναγνωρίσουμε για να προχωρήσουμε παρακάτω.

Αυτός είναι ο κυριότερος λόγος ώστε να αντιληφθούμε ότι τα καίρια ερωτήματα που απασχολούν έναν άνθρωπο δεν βρίσκουν απάντηση στην Σελήνη ή πιο μακριά. Τα φλέγοντα θέματά μας είναι ο ίδιος μας ο εαυτός, η οικογένειά μας, η ζωή μας, πώς ερωτευόμαστε, γιατί κάνουμε τα ίδια λάθη, γιατί επαναλαμβάνουμε νοσηρές καταστάσεις.. Η ένστασή μου δεν βρίσκεται στο ότι η επιστήμη πρέπει να σταματήσει να αναζητεί και να εστιάσουμε στον άνθρωπο, αλλά να εισέλθει ο άνθρωπος στην επιστήμη. Το ερώτημα του γιατρού «Πού είναι ο πόνος;» με το «Πού πονάτε; Πώς νιώθετε;», είναι θεμελιωδώς διαφορετικό. Το πρώτο καταντάει τον άνθρωπο ένα στεγνό βιολογικό οργανισμό που απλά ο πόνος του εμφανίζεται σε κάποιο όργανο, ενώ ο δεύτερος αναγνωρίζει την προσωπικότητα και τα συναισθήματα του ασθενή και τον αντιμετωπίζει πραγματικά «ανθρώπινα».

Όταν εξερευνούμε κάτι, δεν πρέπει να ξεχνάμε για ποιο λόγο το εξερευνούμε. Πολλές φορές, περνά ο καιρός και ο σκοπός έχει χαθεί, έχουμε χαθεί κι εμείς οι ίδιοι, και απλά κυνηγάμε μια γνώση που δεν έχει τίποτε να προσφέρει. Κάθε τι καινούριο έχει πολλά να πει, αλλά και το παλιό δεν είναι τόσο γνώριμο όσο νομίζουμε. Κλείνοντας, η επιθυμία μου είναι να επιστρέψουμε στα πρωταρχικά ερωτήματα γιατί εκεί πιθανώς θα βρούμε απαντήσεις και στα ύστερα ερωτήματα. Ας κρατήσουμε την αμφιβολία μας και την ένεργεια μας ακέραιη, ας κάνουμε την αδράνεια πέρα, και επιτέλους ας εξερευνήσουμε αυτό που νομίζουμε ότι ξέρουμε ήδη.

Advertisements